Some thoughts on health and healthcare

Inleiding Hieronder doe ik een bescheiden poging om de impact te bespreken van acute, niet-planbare zorg (vb. cardiologie/oncologie in een acute setting) en electieve, planbare zorg (vb. schouder-, knie-, heupingrepen) op de zorgprocessen én op het Budget Financiële Middelen (BFM) van een Belgisch algemeen ziekenhuis. Acute, niet-planbare zorg: proces- én BFM-impact Acute zorg (spoed, AMI, CVA, traumatologie, urgente oncologische trajecten, INZO, ...) vereist 24/7-beschikbaarheid, korte doorlooptijden, “stand-by” capaciteitsbuffers en sterke interdisciplinaire coördinatie en organisatie. Operationeel vertaalt dit zich in continu bemande teams (spoed, cathlab call-rondes, interventionele radiologie, INZO, ...), observatie-/short-stay-bedden en snelle (klinische) diagnostiek. Financieel rust een groot deel van de vaste kostenlast op het BFM (A- en B-onderdelen): investeringen/kapitaal (A), algemene werkingsmiddelen (B1), en dienst-/case-mix-afhankelijke verdelingen (B2). het KCE schetst ...

Inleiding De aanhoudende stroom ziekenhuisfusies en de federale hervorming van de ziekenhuisorganisatie en -financiering zijn twee bewegingen die elkaar spiegelen: ze vertrekken vanuit dezelfde noodzaak om een versnipperd, steeds minder leefbaar en arbeidsintensief systeem aan te passen aan de maatschappelijke en demografische evoluties. Hier wil ik een bescheiden poging doen om te zien hoe de kernelementen uit de Belgische ziekenhuisfusies zich verhouden tot het federale hervormingsproces, en hoe beide processen elkaar kunnen versterken in de praktijk. Uiteraard behandel ik hier slechts een klein aspect van een complex probleem. Drijfveren voor ziekenhuisfusies op ziekenhuisniveau Enkele drijfveren voor ziekenhuisfusies zijn een krimpende acute bedbezetting, een toenemende verschuiving naar meer ambulante zorg (intensivering dagopnames), consolidatie om kwaliteit en medische investeringen te borgen, en transmurale interdisciplinaire zorgmodellen voor chronische patiënten. Het Be...

Inleiding Value based healthcare (VBHC) draait om maximale gezondheidswinst per geïnvesteerde euro, gemeten in uitkomsten die voor onze patiënten écht tellen. België heeft sterke troeven - hoge dekking, goed opgeleide teams, een rijk zorgaanbod - maar het systeem beloont nog te vaak zorg-productie in plaats van zorg-waarde. Hieronder m.i. de fundamentele hinderpalen in onze ziekenhuizen én in de financiering (BFM, nomenclatuur) die de ontwikkeling van VBHC in België afremmen - én wat we daar eventueel aan zouden kunnen doen. Uiteraard is dit slechts een louter persoonlijk standpunt. 1) Waar het wringt in de financiering (BFM & nomenclatuur) Gesloten macro-budget, verrekening op punten, nauwelijks outcome-sturing. Het Budget Financiële Middelen (BFM) is een gesloten enveloppe die over ziekenhuizen wordt verdeeld via een complex punten- en verdeelsysteem. Het kent aparte delen (A voor infrastructuur, B voor werkingskosten, C voor regularisaties), maar vrijwel niets is direct gek...

Inleiding In de belgische gezondheidszorg, en specifiek in Belgische ziekenhuizen, speelt de verpleegkundige codering van zorggegevens een cruciale rol in de organisatie van zorgkwaliteit en de toekenning van financiële middelen. De Minimale Ziekenhuis Gegevens (MZG) en het Budget Financiële Middelen (BFM) zijn belangrijke instrumenten voor de rapportering van zorgdata, waarbij correcte codering van verpleegkundige gegevens (VG-MZG) essentieel is om de zorgverlening adequaat te monitoren en te financieren. Hier wil ik de de strategische, tactische en operationele maatregelen bekijken die een Belgisch ziekenhuis kan nemen om de capaciteit en kwaliteit van zijn verpleegkundige codering te verbeteren. Daarnaast wil ook de belangrijkste belemmerende factoren bekijken voor de optimale registratie van verpleegkundige gegevens. 1. Strategische Maatregelen: Ziekenhuisbreed en Lange Termijn Strategische maatregelen betreffen ziekenhuisbrede initiatieven die de lange-termijnvisie over gegevenskw...

Inleiding België voert tegelijk twee grote hervormingen door in zijn gezondheidszorg: (1) een nieuwe ziekenhuisfinanciering die evolueert naar all-in pathologieforfaits per opname, meer samenwerking, kwaliteitsprikkels en aangepaste investeringslogica; en (2) een structurele hertekening van de nomenclatuur: weg van specialisme-gebaseerde codes, naar een classificatie per topografie van het lichaam, met 7-cijferige codes en de specialisatie als attribuut, plus ingrijpende gevolgen voor facturatie, IT en regelgeving. Beide trajecten worden beleidsmatig expliciet aan elkaar gekoppeld ( Hervorming ziekenhuisorganisatie en -financiering ).  Waar wringt het als je beide tegelijk doet? 1) Beweeglijke grond onder de voeten: kost- en tariefbasis verschuiven tegelijk. Het pathologieforfait (DRG-logica) herverdeelt middelen over aandoeningen/gevallen, terwijl de nieuwe nomenclatuur de meetlat voor verrichtingen zelf wijzigt. Als je prijsprikkels én telregels tegelijk verandert, is het erg moe...

Inleiding Kwaliteit van zorg staat in toenemende mate centraal in het Belgische zorglandschap, mede door de toenemende nadruk op patiëntveiligheid, transparantie en efficiënt gebruik van middelen. Statistische Procescontrole (SPC) – een methode om processen systematisch te monitoren en te verbeteren op basis van statistische gegevens – kan hierbij een waardevol instrument zijn. In plaats van te reageren op incidenten of afwijkingen, stelt SPC zorgorganisaties in staat proactief trends, variabiliteit en verbeterkansen te identificeren. Door zorgprocessen te monitoren en te optimaliseren, helpt SPC de workflow te stroomlijnen en verspilling te verminderen. In Belgische ziekenhuizen kan SPC bijdragen aan een cultuur van continue kwaliteitsverbetering. Het essentiële kenmerk van Statistische Procescontrole (SPC) is dat het variatie in processen meet, analyseert en bewaakt met behulp van statistische methoden, zodat men kan onderscheiden tussen: Gewone variatie ( common cause variation ): ...

Inleiding De Belgische nomenclatuur van geneeskundige verstrekkingen , beheerd door het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering (RIZIV), vormt de hoeksteen van de financiering van de Belgische gezondheidszorg. Ze bepaalt welke prestaties terugbetaald worden, onder welke voorwaarden en tegen welke tarieven. Maar het systeem zoals het vandaag bestaat, is in toenemende mate ongeschikt voor een gezondheidszorg die snel evolueert richting samenwerking, digitalisering en waardegedreven zorg. Hier wil ik de de drijfveren bespreken achter de hervorming van de nomenclatuur voor artsen , de belangrijkste vernieuwingen, de uitdagingen en hindernissen bij de implementatie, de relatie met internationale standaarden zoals de WHO ICHI-classificatie, en de manier waarop zorgverleners en instellingen zich kunnen voorbereiden op deze transitie. De noodzaak tot modernisering De huidige Belgische nomenclatuur is het resultaat van meer dan vijftig jaar aanpassingen, toevoegingen en uitzonde...